تبليغاتX
رادیو نوشت


کتاب تصویر زنان در رادیو ایران

به همت اداره کل پژوهش های رادیو 

ناصر عابدینی
1388
186 صفحه

بیش از یک صد سال است که جامعه سنتی ایران در برابر تحولات نوگرایانه فکری، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی غرب قرار گرفته و از این رو در زوایای مختلف یاد شده با چالش هایی روبه رو شده است. ایران در قرن نوزدهم عمدتا به عنوان جامعه ای روستایی شناخته می شد .پس از گذشت این همه سال جامعه سنتی ایران هنوز نتوانسته است تکلیف خود را با پدید ه ای به نام مدرنیته روشن کند و این در حالی است که به وسیله رسانه های جمعی در معرض توفان اطلاعات قرار گرفته است. رادیو به عنوان اولین رسانه مردم فهم نقش جدیی در نهادینه ساختن ارزش های مدرنیته داشته، بخصوص در ایجاد زمینه ای برای حضور زن در فضای عمومی جامعه که از جمله ارزش های مورد تاکید مدرنیته است. در جامعه ایران به دلیل حساسیت فرهنگی و دینی به موضوع زنان، بازتاب شخصیت و جایگاه و نقش اجتماعی آنها و هجوم مدرنیته باید تاملی عمیق صورت گیرد. این تامل درباره زنان شامل باز تعریف هویت زنان، وظایف آنان، طرد سنت های ستمگرانه و تقویت سنت ها و نگرش های مثبت و چگونگی بازنمایی آن در صدا و سیما می باشد.

 

يکي از موضوعات مهم در راديو و تلويزيون کشور پس از انقلاب اسلامي ايران، بازتعريف جايگاه

و نقش زن در اين فضاي جديد بود؛ به گونه ای که شوراي عالي انقلاب فرهنگي در ترسيم خط مشي

سازمان صداوسيما درخصوص زنان، اين رسانه فراگير و فرهنگساز و عمومي جامعه را ملزم کرد تا

علاوه بر تقويت نقش مادري و زدودن نگر شهاي خرافي و نادرست، بر نقشهاي برجسته اجتماعي،

فرهنگي و علمي زنان تأکيد کند. با ورود و رسوخ فرهنگ مدرنيته و افزايش وسايل ارتباط جمعي،

نگر شهاي مربوط به زنان و مردان در حوز ههاي مختلف اجتماعي، سياسي، فرهنگي و ديني به چالش

کشيده شده است. در چنين شرايطي، نحوه بازنمايي زنان در صداوسيما به چه نحو است و تصوير

ارائه شده از زنان در برنامه ها چه مشخصه هايي دارند؟ کتاب حاضر در دو سطح خرد (تحليل متنها)

و کلان (تحليل سازماني) به اين پرسشها پاسخ داده است.

اين کتاب شامل پنج فصل است و به دو بخش يا سطح اصلي تقسيم می شود. در سطح کلان، منابع

شکل گيري قواعد و دستورهاي سازماني و نحوه تجلي آنها در مرحله برنامه سازي بررسي شده است.

فصل اول، با عنوان چشم  انداز کلي بحث، فصل دوم با عنوان مفاهيم و ادبيات نظري و فصل چهارم

با عنوان مطالعات اسنادي به بررسي اين قواعد پرداخته است.در سطح خرد، با توجه به گستردگي

و فراواني برنامه هاي صداوسيما، نويسنده کتاب براي يافتن پاسخ پرسش پيشگفته، به سراغ يکي

 ازبرنامه هاي پرسابقه و پرمخاطب راديو؛ يعني جمعه ايراني رفته است.

سپس در فصل سوم چندين برنامه از مجموعه برنامه هاي جمعه ايراني انتخاب و بخش هاي مربوط به

 موضوع براساس يک مدل نظري ترکيبي(نظريه جنسيت زدگي زبان، نظريه آفرينش معنا و نظريه نمايش

 جنسيت) تحليل شده اند.

فصل پنجم به مصاحبه با عوامل برنامه جمعه ايراني، با توجه به موضوع جايگاه زنان در اين

 برنامه،اختصاص دارد. کتاب با جمع بندي و نتيجه گيري از مطالب، پايان می پذیرد.

 

برای دریافت نسخه PDF اینجا را کلیک کنید.

 -منبع: اداره کل پژوهش های رادیوhttp://www.radioresearch.ir  

+ نوشته شده توسط ناصر عابدینی در دوشنبه شانزدهم فروردین 1389 و ساعت 15:10 |

مجموعه مقالات چاپ شده در مجله "رادیو"

دریافت فایل توضیحات

نگاهي كوتاه به قصه ارباب راديو

تازه هاي كتب و مقالات

نگاهي كوتاه به قصه ارباب راديو/ ناصر عابديني‌
نقدي بر نحوه ترسيم چهره راديو معارف با خوانندگان‌
نقدي بر نحوه ترسيم چهره راديو معارف/ ناصر عابديني‌
چقدر خوشبختم

با خوانندگان‌

چقدر خوشبختم/ ناصر عابديني

 

من مجله، شماي خواننده با خوانندگان‌
من مجله، شماي خواننده/ ناصر عابديني‌
راديو، من، تو و ديگر هيچ با خوانندگان

راديو، من، تو و ديگر هيچ/ ناصر عابديني‌
زير آسمان راديو با خوانندگان‌
زير آسمان راديو/ ناصر عابديني‌
جستاري تجربي در شيوه‌هاي مخاطب‌شناسي شبكه‌هاي راديويي 
ايران مقاله
جستاري تجربي در شيوه‌هاي مخاطب‌شناسي شبكه‌هاي راديويي ايران/ ناصر عابديني‌
 
اغتشاش زباني در تحليل زبان راديو مقاله‌

اغتشاش زباني در تحليل زبان راديو/ ناصر عابديني‌
نگاهي پويا به مجله راديو بازتاب‌

نگاهي پويا به مجله راديو/ ناصر عابديني‌
كتابچه‌اي با نام اهداف, محورها, اولويت‌ها و سياست‌هاي توليد
 و تأمين و پخش سال بازتاب
كتابچه‌اي با نام اهداف, محورها, اولويت‌ها و سياست‌هاي توليد و تأمين و پخش سال/ ناصر عابديني
ویرایش گریزی و آسیب پذیری زبان فارسی بازتاب

ویرایش گریزی و آسیب پذیری زبان فارسی/ ناصر عابدینی
صدا و سيما و آگهي هاي بازرگاني با خوانندگان

صدا و سيما و آگهي هاي بازرگاني/ ناصر عابديني
دفتر پژوهش های رادیو و ارتقای دانش رسانه ای با خوانندگان

دفتر پژوهش های رادیو و ارتقای دانش رسانه ای/ ناصر عابدینی
آگهی های بازرگانی صدا و سیما و چالش های پیش رو با خوانندگان
آگهی های بازرگانی صدا و سیما و چالش های پیش رو/ ناصر عابدینی
انعطاف پذیری در صدا و سیما باخوانندگان

انعطاف پذیری در صدا و سیما/ ناصر عابدینی
نحوه بازنمایی زنان در رادیو ایران پژوهش
نحوه بازنمایی زنان در رادیو ایران/ ناصر عابدینی
ECREA Barcelona 2008 - نشست انجمن آموزش و پژوهش ارتباطات 
اروپا گزارش
نشست انجمن آموزش و پژوهش اروپا - بارسلونا
+ نوشته شده توسط ناصر عابدینی در یکشنبه هشتم فروردین 1389 و ساعت 22:7 |

من و زندگی – بخش پنجم – ناصر عابدینی

تهران -1354 خورشیدی – خیابان شهباز جنوبی – خیابان غیاثی – دبیرستان ابوریحان : در سال دوم دبیرستان در کلاس انشا ، مطلبی را با عنوان "نقش سینما در زندگی امروز "که در واقع خلاصه شده کتابی جیبی بود در کلاس خواندم . هفته بعد بچه های کلاس از دبیرمان خواستند تا دوباره این انشا را بخوانم . این دعوت از طرف بچه ها تشویقی ارزنده برایم بود . انشا را خواندم . دبیر انشا که دبیر درس فارسی ما نیز بود در خاتمه مرا تشویق کرد و آرزو کرد تا در آینده نویسنده موفقی شوم .

از سال اول دبیرستان (1354) شروع به مطالعه آزاد کردم و دیگر کتاب جز اصلی زندگی ام محسوب می شد . با مجموعه کتاب های شادروان محمد تقی فلسفی ، شروع کردم :" کودک از نظر وراثت و تربیت " (در دو جلد) . هر فصل آن را با دقت می خواندم . پس از این کتاب ، کتاب دو جلدی دیگر آقای فلسفی با عنوان : " جوان از نظر عقل و احساسات " را خواندم و پس از آن کتاب دو جلدی دیکر ایشان را با نام     " بزرگسال و جوان از نظر افکار وتمایلات " . از آنجا که ایشان از منابع بسیار گوناگونی برای موضوع های خود بهره برده بود سبب شد که من با طیف وسیعی از نویسندکان و پژوهشگران در زمینه های دینی ، تربیتی ، روان شناسی ، جامعه شناسی ، فلسفی و تاریخی آشنا شوم و منابع و مولفان آن سرمایه ای ارزنده برای مطالعات بعدی من شد .

شماری از شخصیت های علمی که من در این مجموعه کتاب ها با آنان آشنا شدم به علاوه عنوان کتابشان عبارتند بودند از : الکسیس کارل ، لکنت دونویی (سرنوشت بشر) ، ساموئل کنیگ (جامعه شناسی ) ، آرتورگایتون (فیزیولوژی گایتون )، کریسی موریسن (راز آفرینش انسان)، ویل دورانت (تاریخ تمدن) ، ژان پیاژه ، دیل کارنگی (آیین دوست یابی و آیین زندگی )، زیگموند فروید ، هانری برگسون ، ویلیام جیمز ، منتسکیو (روح القوانین ) ، کارل گوستاو یونگ ، محمود صناعی (اصول روان شناسی مان ) ، محمد علی فروغی و بسیاری شخصیت های دیگر . بعدها کتاب های اغلب این نویسندگان را تهیه کردم ومسقلا خواندم .

 خاطره انگیزترین این کتاب ها که هنوز هم برایم جذ ابیت دارد واز خواندنشان لذت می برم کتاب های : " انسان موجود ناشناخته " و "  راه و رسم زندگی " از الکسیس کارل ، جراح ، زیست شناس و فیزیولوژیست فرانسوی است  با ترجمه بسیار زیبای دکتر پرویز دبیری . الکسیس کارل ،  توانست دو بار جایزه نوبل را دریافت کند . کشت بافت های زنده و پیوند اعضا بدن ، مدیون تلاش های این دانشمند پر تلاش است .

کتاب دیگری که برایم بسیار جذاب بود و هنوز هم هست  " سیر حکمت در اروپا " از شادروان محمد علی فروغی است . این کتاب ، اولین کتاب به زبان فارسی است که به موضوع تحولات فلسفی غرب از زمان یونان باستان تا  دوره رنسانس و سپس قرن بیستم می پردازد . فروغی در کتاب سیر حکمت در اروپا ،  " رساله گفتار در روش راه بردن عقل " رنه دکارت ، فیلسوف پر آوازه قرن هفدهم را برای اولین بار به فارسی ترجمه کرد .    

در زمستان 1355 خورشیدی با کتاب های شادروان دکترعلی شریعتی آشنا شدم . یکی از همکلاسی هایم از او برایم گفت واز یکی از کتاب های خواندنی ممنوعه اش: " مسئولیت شیعه بودن " . فردای آن روز کتاب را جلد سفید کرد وبرایم آورد . خواندمش . کتاب دیگرش  " نگاهی به تاریخ فردا " مرا به این موضوع جلب کرد که چکونه می شود به شکل فرضی و کلان ،وضعیت ها و پدیده های اجتماعی را تبیین و پیش بینی کرد . خواندن کتاب " خود آگاهی و استحمار "  همزمان شد با امتحانات  ثلث آخر سال سوم (1356 خورشیدی) و در گذشتش . با خواندن این کتاب و با توجه به غلیان احساسات جوانی ، چنین استنباط کردم که در چه دنیای پر فریب سازمان داده شده ای زندگی می گنیم .

در کنار درس های نسبتا سنگین دبیرستان ، تا پایان این دوره (1358 خورشیدی) مطالعه ، جوهره اصلی زندگی ام بود به گونه ای که حتی هنگامی که بیرون از خانه می رفتم کتاب به دست می رفتم . هنوزهم  خواندن کتاب یکی اززیباترین اجزای زنده وبا نشاط زندگی ام را تشکیل می دهد . با خواندن کتاب و دیگر منابع اطلاع رسانی ، می توانم از پوسته افکار فردی و جزیره ای خارج شوم وخود را در دریای نگرش ها ، اندیشه ها و جسارت های فکری متفکران ، شناور سازم . در این حالت اگر بتوانم چیز جدیدی را  بفهمم که تا کنون نمی دانسته ام و یا شاید بهتر از آن دریابم آنچه می دانسته ام ، دانسته ای اشتباه بوده که مدت های مدیدی در ذهنم به صورت گزاره ای درست خود نمایی می کرده وسر منشا شماری از افکار ، احساسات و رفتارهایم بوده ، به قول پروفسور هاکینگ (فیزیکدان واختر شناس نابغه قرن بیستم )آنچنان لرزه شعف انگیزی در روحم احساس می کنم که با چیز دیگری قابل مقایسه نیست .

ماجرای تلویزیون را  هفته های آینده خواهم پرداخت و فعلا همین موضوع تحولات فکری و مطالعاتم را اگر بتوان تحول فکری نامید ومطالعات را مطالعات .  

    

                                                       

 

 

+ نوشته شده توسط ناصر عابدینی در جمعه چهارم دی 1388 و ساعت 13:14 |